Kniepijn

Patellatendinopathie (jumpers knee) 
Patellatendinopathie is een irritatie van de knieschijfpees bij het onderste aanhechtingspunt aan de knieschijf die meestal wordt veroorzaakt door overbelasting. Kenmerkend is dat de pijn in het begin niet optreedt tijdens de belasting, maar daarna. Het pijnpunt bevindt zich direct onder de knieschijf en reageert gevoelig op druk.

Patellofemoraal pijnsyndroom 
Bij het patellofemoraal pijnsyndroom is het meestal onmogelijk een eenduidige oorzaak vast te stellen. De pijn is meestal gelokaliseerd achter de knieschijf, maar kan ook uitstralen naar de omliggende gebieden. Pijn doet zich vooral voor bij sportactiviteiten die een hoge belasting voor het kniegewricht vormen, bij bergafwaarts lopen, traplopen en na langdurig zitten.

Patelladysplasie
Bij patelladysplasie is de knieschijf asymmetrisch gevormd, waardoor de kraakbeenlaag aan de achterkant van de knieschijf ongelijkmatig slijt. Deze vormafwijking, die meestal aangeboren is, kan pijn veroorzaken bij belastingen zoals lopen, buigen, gaan zitten of opstaan. 

Lateralisatie van de patella
De lateralisatie van de patella is een standafwijking, waarbij de knieschijf zijwaarts verschoven is en niet meer soepel door het gootje van het bovenbeen glijdt. De ongelijkmatige belasting leidt tot meer slijtage van het gewrichtskraakbeen aan de achterkant van de knieschijf. Vaak wordt de pijn voor het eerst opgemerkt bij het bergaf lopen of bij het aflopen van een trap. 

Patellahoogstand (patella alta) 
Bij een patellahoogstand is de knieschijf naar boven verschoven waardoor er in de buigfase verhoogde trekkrachten ontstaan op de patellapees. Patellahoogstand kan erfelijk zijn, maar ook het gevolg zijn van een trauma, een scheur in de patellapees of een patellaluxatie. Een patellahoogstand uit zich in manifeste pijn, die verergert bij traplopen of intensieve sportactiviteiten.

Knieschijfartrose (retropatellaire artrose)
Bij artrose van de knieschijf is er sprake van slijtage van de knieschijf en de glijgoot van de knieschijf. Dit wordt veroorzaakt door slijtage van het kraakbeen onder de knieschijf en kan leiden tot een hoorbaar knarsend geluid tijdens het bewegen. De pijn treedt meestal eerst op bij het traplopen of bergop lopen.

Ziekte van Osgood-Schlatter 
De ziekte van Osgood-Schlatter is een pijnlijke irritatie van de aanhechting van de patellapees aan het scheenbeen, die vooral voorkomt bij jongens in de groeifase. Hierbij kunnen stukjes bot van het scheenbeen bij het aanhechtingspunt van de patellapees losraken en afsterven.

Ziekte van Sinding-Larsen-Johansson 
De ziekte van Sinding-Larsen-Johansson is een pijnlijke ontstekingsreactie aan de aanhechting van de patellapees bij de knieschijf, die ontstaat door overbelasting in de groei. Er kan een stukje bot loskomen van de knieschijf en afsterven.

Patellaluxatie
Bij een patellaluxatie schiet de knieschijf uit de kom, wat kan resulteren in letsel aan kraakbeen en gewrichtsbanden. Patellaluxatie komt meestal voor bij vrouwen en voor het eerst voor de leeftijd van 20 jaar als gevolg van verdraaiing van het licht gebogen kniegewricht. De patiënten hebben hevige pijn en kunnen hun onderbeen niet meer bewegen. 

Knieschijfartrose (retropatellaire artrose)
Bij artrose van de knieschijf is er sprake van slijtage van de knieschijf en de glijgoot van de knieschijf. Dit wordt veroorzaakt door slijtage van het kraakbeen onder de knieschijf. In het begin treedt de pijn vaak op bij belasting en later ook in rust.

Slijmbeursontsteking (bursitis präpatellaris) 
Wanneer een slijmbeurs ontstoken raakt, zwelt hij op en drukt op de omliggende structuren. Een slijmbeursontsteking kan zich uiten door stekende kniepijn, drukpijn of onvolledige strekkingscapaciteit van het kniegewricht. 

X-benen (genu valgum)
Genu valgum is een verkeerde stand van de beenas in het kniegewricht. Dit is meestal het gevolg van een aangeboren standafwijking van de voeten. Betreffende personen hebben ernstige bewegingsbeperkingen.

Gonartrose 
Gonartrose is een degeneratieve aandoening (artrose) van het kniegewricht, die zich voornamelijk voordoet bij oudere patiënten. Bij slijtageziekte verdwijnt er een stukje van de kraakbeenlaag van het kniegewricht, dat als buffer tussen de botten ligt en voorkomt dat ze direct tegen elkaar wrijven.

Genu recurvatum 
Een onnatuurlijke overstrekbaarheid van het kniegewricht naar achteren wordt genu recurvatum genoemd. Op plekken waar het weefsel door de overstrekking wordt belast, kan pijn optreden. Typische symptomen van de verkeerde kniestand zijn instabiele gewrichten en hinken. 

Bakerse cyste 
Aan de binnenkant van de knieholte zitten twee slijmbeurzen. Als deze samensmelten tot één grote slijmbeurs en zich vullen met vocht uit het kniegewricht, dan noemen we dit een bakerse cyste. Deze pijnlijke vochtophoping veroorzaakt een bult in de knieholte. De pijn treedt vooral op bij het doorstrekken en buigen van het been. 

Groeipijnen 
Groeipijnen doen zich voor in de leeftijd van 3 tot 14 jaar. Meestal betreft het beide knieën en is er geen sprake van roodheid of warmte, wat zou duiden op een zwelling of ontsteking. Het rekken (overstrekken) van de knie verlicht de pijn vaak enigszins.

Achterste kruisbandscheur (posterieur cruciate ligament) 
De achterste kruisband verbindt het bovenbeen met het scheenbeen en is de dikste en belangrijkste band in het kniegewricht. Hoewel een dergelijke scheur kan ontstaan door een sterke kracht op het gebogen kniegewricht, is het veel zeldzamer dan een scheur in de voorste kruisband. De blessure gaat meestal gepaard met een zwelling en aanzienlijke pijn.

Blessure binnenmeniscus (meniscus medialis) 
De binnenmeniscus is vergroeid met de binnenband en is daarom slechts beperkt beweeglijk en gevoelig voor letsel. Een meniscusscheur kan worden veroorzaakt door een geforceerde verdraaiing of ombuiging van het kniegewricht. De gevolgen zijn pijn bij draai- en buigbelastingen en instabiliteit van de knie.

Gonartrose 
Gonartrose is een degeneratieve aandoening (artrose) van het kniegewricht, die zich voornamelijk voordoet bij oudere patiënten. Bij slijtageziekte verdwijnt er een stukje van de kraakbeenlaag van het kniegewricht, dat als buffer tussen de botten ligt en voorkomt dat ze direct tegen elkaar wrijven. In gevorderde stadia, is er ook pijn in rust.

Blessure binnenmeniscus (meniscus medialis) 
De binnenmeniscus is vergroeid met de binnenband en is daarom slechts beperkt beweeglijk en gevoelig voor letsel. Een meniscusscheur kan worden veroorzaakt door een geforceerde verdraaiing of ombuiging van het kniegewricht. De gevolgen kunnen bestaan uit pijn bij draai- en buigbelastingen, maar ook nachtelijke pijn wanneer de knieën op elkaar liggen.

Pes anserinus syndroom 
Het pes anserinus syndroom is een ontsteking van de peesaanhechting aan de binnenzijde van het onderbeen onder het kniegewricht die wordt veroorzaakt door overbelasting. In het begin treedt de pijn op aan de binnenkant van de scheenbeenkop. Later is er een blijvende belastingspijn met zwelling en lokale drukpijn.

O-benen (genu varum) 
In een varusstand wijkt het kniegewricht naar buiten ten opzichte van de belastingsas. Hierdoor worden vooral de binnenkanten van de knieën belast. De pijn is 's morgens erger dan overdag en neemt meestal toe bij belasting.

Ziekte van Ahlbäck
De ziekte van Ahlbäck is een spontane afbraak van botweefsel in het onderste deel van het bovenbeen. Deze zeldzame ziekte treedt op in de late volwassenheid. Symptomen zijn hevige pijn, zowel bij beweging als in rust. 

Mediale gonartrose
We spreken van mediale gonartrose wanneer de artrose beperkt blijft tot de kant van het gewricht die naar het midden van het lichaam is gericht. Bij deze degeneratieve slijtageziekte is de kraakbeenlaag van het kniegewricht aan één kant weggesleten. Doordat de bufferwerking faalt, ontstaat er aanvankelijk pijn bij bijvoorbeeld bergaf lopen.

Blessure aan de binnenmeniscus (meniscus medialis) 
De binnenmeniscus bevindt zich midden tussen de gewrichtsoppervlakken van het scheenbeen en het bovenbeen. Bij een blessure is het meniscuskraakbeen vaak gescheurd. Het gevolg hiervan is een stekende pijn en meestal zwelt de knie op. 

Blessure aan de binnenmeniscus (meniscus medialis) 
De binnenmeniscus bevindt zich midden tussen de gewrichtsoppervlakken van het scheenbeen en het bovenbeen. Bij een blessure is het meniscuskraakbeen vaak gescheurd. Het gevolg hiervan is een stekende pijn en meestal zwelt de knie op.

Blessure aan de binnenband (mediaal collateraal ligament) 
De binnenband verbindt het scheenbeen met het bovenbeen. Overrekking, in- of afscheuring van de binnenband behoren tot de meest voorkomende letsels aan de knieband. Ze worden meestal veroorzaakt door zijwaartse krachten tijdens het sporten. Naast hevige pijn en zwelling, treedt ook instabiliteit van de knie op. 

Mediale gonartrose
We spreken van mediale gonartrose wanneer de artrose beperkt blijft tot de kant van het gewricht die naar het midden van het lichaam is gericht. In een gevorderd stadium kan de slijtage van het als buffer werkende kraakbeen ook 's nachts in rust tot pijn leiden.

Lopersknie of runners knee (iliotibial band syndroom) 
Een lopersknie is een typische overbelastingsaandoening. De oorzaak is overbelasting of een verkeerde belasting van de peesplaat die zich aan de buitenkant van het bovenbeen bevindt. De stekende pijn aan de buitenkant van het kniegewricht treedt voor het eerst op tijdens het hardlopen. 

Laterale gonartrose
Als de artrose beperkt blijft tot de buitenkant van het kniegewricht, spreken we van laterale gonartrose. Bij deze degeneratieve slijtageziekte is de bufferende kraakbeenlaag van het kniegewricht aan één kant weggesleten en treedt er pijn op, vooral bij het naar beneden lopen en het afdalen van trappen.

Blessure aan de buitenmeniscus (meniscus lateralis) 
De buitenmeniscus bevindt zich aan de buitenzijde van het kniegewricht tussen de gewrichtsoppervlakken van het scheenbeen en het bovenbeen. Bij een blessure is het meniscuskraakbeen vaak gescheurd. Naast stekende pijn ontstaat er meestal ook een zwelling.

Blessure aan de buitenband
De buitenste gewrichtsband verbindt het bovenbeen met het kuitbeen. Samen met zijn tegenhanger, de binnenband, zorgt de buitenband ervoor dat de knie in zijwaartse richting stabiel is. Overrekking, in- of afscheuring van de buitenband zijn veel voorkomende oorzaken van kniepijn aan de buitenkant van de knie. De gevolgen zijn hevige pijn, zwelling en instabiliteit van het kniegewricht. 

Kraakbeenbeschadiging 
In het geval van kraakbeenbeschadiging is er een doffe, diffuse pijn bij belasting van het kniegewricht. Deze pijn kan niet precies gelokaliseerd worden en treedt aanvankelijk op bij traplopen, staan in een ongemakkelijke houding of langdurig lopen op een harde ondergrond of een oneffen terrein.

Pangonartrose
Als slijtage van de kraakbeenlaag tussen de botten bij alle drie de gewrichtsdelen optreedt, spreken we van pangonartrose. Dit gaat gepaard met pijn, zwellingen, ontstekingen en ernstige bewegingsbeperkingen. Als ook delen van het bot of kraakbeen losraken, kan het gewricht blokkeren. 

Voorste kruisbandscheur
Een gescheurde voorste kruisband is een typische sportblessure die wordt veroorzaakt door het uitoefenen van kracht op de reeds gespannen kruisband. Door de fixatie van de voet in een skischoen of een schoen met noppen, komt deze meest voorkomende knieblessure het vaakst voor bij sporten als voetbal of skiën. Tijdens het ongeval is er een scheurend of verschuivend gevoel met een knappend geluid. Naast hevige pijn ontstaan er bloeduitstortingen en zwellingen en wordt de knie instabiel. 

Reumatoïde artritis 
Reumatoïde artritis is de meest voorkomende inflammatoire gewrichtsziekte die zich bij een groot aantal gewrichten kan voordoen. Bij deze auto-immuunziekte valt het eigen immuunsysteem abusievelijk het slijmvlies van de gewrichten aan. De ontsteking gaat gepaard met roodheid, zwelling en pijn, maar kan zich ook uiten door een ontwikkeling van de warmte. 

Jicht 
Jicht is een stofwisselingsaandoening waarbij een verhoogd urinezuurgehalte leidt tot de vorming van scherpe kristallen. Deze kunnen zwelling, stekende pijn en extreme gevoeligheid voor aanraking veroorzaken.